Snellere overschrijding van de spilindex?
De spilindex is een grenswaarde die bepaalt wanneer sociale uitkeringen en overheidswedden aangepast worden aan de inflatie. Als de spilindex overschreden wordt door het gemiddelde van de laatste vier maanden van de gezondheidsindex (dit is de ‘afgevlakte’ gezondheidsindex), stijgen die bedragen met 2 procent. De hoge inflatie zorgt ervoor dat de lonen sneller zullen stijgen dan voorzien.
Wordt de spilindex overschreden in 2026?
De inflatie gaat van 1,65% naar 4,01% in april. Dat is vooral een gevolg van duurdere energie. Dat heeft uiteraard ook een impact op de spilindex. Daar waar volgens de eerdere verwachtingen de spilindex pas in juli 2026 zou worden overschreden, wordt dit nu bijgestuurd naar juni.
Als de spilindex wordt overschreden dan stijgen de lonen en sociale uitkeringen met 2%.
en dit drie maanden na de overschrijding van het indexcijfer van de consumptieprijzen. Dit betekent dat de wedden van het overheidspersoneel pas in september met 2% aangepast worden.
Ook de non-profit sectoren (zoals de rusthuizen en de kinderkribben) krijgen dan een indexering met 2%. Deze indexaanpassing gebeurt de eerste of de tweede maand na de overschrijding van de spilindex en dit volgens de afspraken gemaakt op sectorvlak.
Verder is er ook een stijging van het GMMI, de werkbonus, het flexiloon in de horeca, …
Wat met de centenindex?
Het lot van de centenindex is momenteel onzeker. De sociale partners plaatsten al eerder vraagtekens bij de centenindex. In de Groep van Tien kwamen ze daarom tot een akkoord over een alternatief voor de privésector, dat de doorwerking van hoge energieprijzen in de index afzwakt.
Lees meer: "Akkoord Groep van Tien: Centenindex - VBO FEB"
Tijdens de plenaire vergadering van 29 april 2026 maakte de regering duidelijk dat ze vasthoudt aan de centenindex.
Het alternatief van de sociale partners werd wel besproken, maar niet weerhouden, vooral om budgettaire redenen. De centenindex blijft daarmee voorlopig hét instrument om de impact van indexeringen op lonen en uitkeringen te temperen.
Wat is de centenindex ook alweer.
Het begrotingsakkoord van november 2025 voorzag de invoering van de zogenoemde centenindex voor lonen boven de mediaan van 4.000 euro bruto. Die maatregel beperkte de indexering van bepaalde hogere lonen, pensioenen en sociale uitkeringen tijdelijk tot 2% in 2026 en 2028.
De centenindex bestaat uit drie luiken:
- een indexmatiging voor bepaalde hogere lonen;
- een bijzondere loonmatigingsbijdrage;
- een geconsolideerde bijzondere loonmatigingsbijdrage.
Een eenvoudig voorbeeld:
Wanneer de spilindex wordt overschreden en de indexering 2% bedraagt, stijgt het brutoloon van Maud met 80 euro bij een maandloon van 4.000 euro. Dat is zowel bij de gewone indexering als bij de centenindex het geval.
Verdient Maud 5.000 euro bruto per maand, dan zou haar loon bij een klassieke indexering met 100 euro stijgen. Onder de centenindex wordt die verhoging echter begrensd tot 80 euro.
De werkgever bespaart op die manier 20 euro. Rekening houdend met een patronale bijdrage van 25% loopt de totale besparing op tot 25 euro. Van dat bedrag moet de helft, of 12,5 euro, worden doorgestort aan de overheid.
Lees meer: "De centenindex komt eraan"
Alternatief voorstel
De sociale partners willen de impact van hoge energieprijzen op de automatische loonindexering beperken. Daarom stellen ze voor om elektriciteits‑ en gasprijzen realistischer te berekenen in de gezondheidsindex, door ook lopende (vaste) energiecontracten mee te nemen en niet enkel nieuwe contracten. Vanaf april 2026 zou de energie‑inflatie bovendien berekend worden op basis van een 12‑maandelijks voortschrijdend gemiddelde, wat zorgt voor een meer geleidelijke doorwerking van prijsstijgingen en ‑dalingen in het indexcijfer.
Indexprognose voor het PC 200
In het paritair comité nr. 200 worden de lonen eenmaal per jaar geïndexeerd in de maand januari. De indexeringsregels in PC 200 zijn dus niet gekoppeld aan de spilindex.
In januari 2026 werden de lonen in PC 200 met 2,21% geïndexeerd.
De prognose voor januari 2027 bedraagt momenteel x%. Daar waar men vorige maanden nog uit ging van een index van 2,86%, zou er nu al sprake zijn van 4,01%.
Lees meer: "Indexeringsregels PC 200"
Indexprognose in andere sectoren
Elke sector bepaalt zijn eigen indexeringsregels. Sommige sectoren indexeren een keer per jaar op een vast tijdstip met een variabel percentage, zoals het PC 200. Andere sectoren indexeren op een variabel tijdstip maar met een vast percentage.
Een voorbeeld van dat laatste systeem is de chemiesector. Dat is het PC 116 voor arbeiders en het PC 207 voor bedienden. Daar worden de lonen in de maand mei 2026 met 2% worden geïndexeerd.
Een volgende index wordt al verwacht in oktober 2026.
Lees de regels in jouw sector na via Paritaire comités > Het loon bepalen > Indexeringsregels.
