Menu
Blog Werkgevers

Bescherm uw werknemers voor fysieke belasting

Werkgevers | 02 oktober 2018 | Geschreven door Guido Deroost

Als ergonoom voeren wij regelmatig risicoanalyses van werkposten uit. Daarbij evalueren we de fysieke belasting van medewerkers. We onderzoeken of het lichaam de fysieke belasting aankan.

Bescherm uw werknemers voor fysieke belasting
Overschrijdt de fysieke belasting de draagkracht van het lichaam? Dan zullen klachten en/of (acute of chronische) fysieke letsels ontstaan.
 
Wat veroorzaakt fysieke belasting?De fysieke belasting is een resultaat van drie componenten die op elkaar inwerken, namelijk houding, kracht en tijd. De houding vraagt aan de spieren een inspanning om het lichaam of bepaalde lichaamsdelen in een positie te houden. Dat vormt een interne belasting: interne krachten worden verdeeld over het lichaam. De squathouding, bijvoorbeeld, belast verschillende spieren en gewrichten in tegenstelling tot de voorovergebogen houding.
 
Wanneer praten we dan over externe belasting? Deze vorm van belasting is het gevolg van het hanteren van gewichten; denk maar aan duwen, tillen, knijpen, … We hebben het vooral over externe belasting wanneer de kracht als component van fysieke belasting optreedt.
 
De factor tijd, ten slotte, geeft weer hoe lang of frequent de lichaamsstructuren worden belast. Onze spieren en weefsels kunnen een belasting slechts een bepaalde tijd aan vooraleer er vermoeidheid optreedt. Het uithoudingsvermogen van de persoon in kwestie speelt hierbij natuurlijk een rol. Meestal is de tijdscomponent gebaseerd op herhaling – dat vormt een groot gezondheidsrisico. De lichaamsstructuren kunnen immers niet voldoende herstellen tussen de belastingen door.
 
De interactie tussen houding, kracht en tijd bepaalt de mate van de belasting. Die zal namelijk het risico op ontstaan van klachten en letsels doen toenemen of afnemen. Het tillen van een groot gewicht vormt bijvoorbeeld niet altijd een risico. Het blijft dikwijls aanvaardbaar als je dit maar sporadisch met een goede tiltechniek doet. Kleine, aanhoudende belastingen, daarentegen, kunnen over een lange periode veel schadelijker zijn dan ze lijken.
 
Fysieke belasting metenOm de fysieke belasting te kunnen inschatten, werden verschillende tools ontwikkeld. De KIM-Tools (Key Indicator Method), bijvoorbeeld, bevatten naargelang het soort taak een risicobeoordelingsinstrument om de fysieke belasting te evalueren.
 
De verschillende taken zijn:
  • Tillen, houden en dragen
  • Trekken en duwen
  • Manueel werken (repetitief werken of statische houdingen van de armen)
Bij een combinatie van die verschillende taken biedt KIM tot nu toe geen oplossing. De ontwikkelaars van de tools werken hieraan. Waarschijnlijk wordt de methode echter complexer en bijgevolg ook tijdrovender.
 
Er bestaan ook methodes die trachten nauwkeuriger te werk te gaan zoals de OCRA-methode. Bij deze methode wordt de medewerker tijdens de uitvoering van zijn werk gefilmd. De houding van de armen, romp en handen worden telkens geobserveerd en de duurtijd wordt opgenomen. Deze methode is heel arbeidsintensief en tijdrovend, waardoor er veelal niet naar gegrepen wordt om een analyse uit te voeren.
 
Een gevolg van het arbeidsintensieve en tijdrovende werk is dat ergonomen meer op basis van hun ervaring en expertise de werkpost observeren, hun bevindingen noteren en hun conclusies trekken. De kans bestaat dat wanneer verschillende ergonomen dezelfde taak analyseren, er verschillende conclusies uit voortkomen.
 
Technologie helpt risicoanalyse vooruitMeer en meer wordt het noodzakelijk om op een eenvoudige, maar op een accurate en snelle manier de factoren tijd, houding en kracht in kaart te brengen om direct tot een juiste beoordeling te komen.
 
De technologie is de dag van vandaag sterk geƫvolueerd. Sensoren van meettoestellen worden steeds kleiner en hebben minder energie nodig en informaticatoepassingen kunnen sneller en met kleiner materiaal uitgevoerd worden. Draadloze technologie zorgt er dan weer voor dat medewerkers tijdens een onderzoek niet te veel apparatuur moeten dragen of niet belemmerd worden in hun taken.
 
De uitdaging voor ergonomie is om die technologie te combineren met nieuwe methoden om tot de juiste inschatting te komen van de fysieke belasting en de resultaten als het ware in real time te krijgen om eventueel onmiddellijk actie te kunnen ondernemen.
 
Tips 
  • Ontwerp de werkplek van uw werknemers zo dat correcte werk- en grijphoogtes gerespecteerd worden
  • Breng afwisseling in taken de van uw werknemers zodat ze niet telkens dezelfde spieren en gewrichten belasten en er voldoende recuperatie is
  • Beperk het tillen van gewichten en verlaag duw- en trekkrachten van karren
 
0 Reactie(s) Verberg/toon commentaren
Geen reactie.
Geef een reactie